Wat is verf?

Wat is verf

Verf is een vloeibaar, pasta- of poedervormig product dat in dunne lagen op verschillende materialen wordt aangebracht, waarmee het door een filmvormingsproces overgaat in een vaste duurzame laag. Het dient voor verfraaiing, bescherming of specifieke doeleinden.

Verf is een product dat iedereen kent en wel eens (heeft) gebruikt. Toch steekt er heel wat technologie achter een potje verf. Een verf kan bestaan uit 20 tot 60 verschillende chemische stoffen. Sommige verfbestanddelen zijn onschuldig, andere kunnen echter schadelijk zijn voor de gezondheid.

Soorten bestanddelen 
Bijna elke verf bestaat uit de volgende bestanddelen:

Bindmiddel 
Het bindmiddel vormt na het drogen van de verf de eigenlijke verffilm. Het bindt de overige bestanddelen (oplosmiddel, pigment, vulstoffen en hulpstoffen) aan elkaar. Meestal is het bindmiddel een kunststof. Het bindmiddel bepaalt de eigenschappen van de verflaag, zoals hechting, glans en duurzaamheid. Daarom noemt men verfsoorten meestal naar hun bindmiddel: alkydverf, acrylaatverf, chloorrubberverf, epoxy, polyurethaan et cetera.

Oplos- en verdunningsmiddel 
Oplos- en verdunningsmiddelen zorgen ervoor dat de verf te verwerken is, goed vloeit en snel droogt. In watergedragen verven zorgt het water voor het verdunnen van de verf. Watergedragen verven bevatten ook oplosmiddel. Dit oplosmiddel vertraagt de droging. Daardoor is de verf beter te verwerken. Langzaam verdampende oplosmiddelen, zoals Texanol, zorgen hiervoor. Oplosmiddelhoudende verven bevatten juist snel verdampende oplosmiddelen, zoals terpentine of thinner. Voor de gezondheid zijn vooral de ‘Vluchtige Organische Oplosmiddelen’ (VOS) in verf schadelijk.

Pigmenten en vulstoffen 
Pigmenten (kleurstoffen) geven dekkracht en kleur aan de verf. Sommige pigmenten gaan ook roestvorming op metaal tegen. Er zijn pigmenten op basis van metalen, zoals ijzer. Er zijn ook pigmenten op basis van koolstof: zogenaamde organische pigmenten. Het witte pigment titaandioxide maakt 90% uit van het totale verbruik aan pigmenten. Zeer schadelijke pigmenten als loodmenie en loodwit komen gelukkig weinig meer voor.
Vulstoffen geven ‘body’ aan de verf. Zij zijn goed in het opvullen van gaatjes en scheuren in de ondergrond. Ze zitten dan ook veel in muurverven en grondverven. Vulstoffen zijn daarnaast goedkoop. Krijt (kalk) wordt het meest gebruikt. Ook kleiachtige stoffen en kwarts dienen veel als vulstof.

Hulpstoffen 
Hulpstoffen of additieven voegt men toe om de technische eigenschappen van de verf te verbeteren. Er zijn maar hele kleine hoeveelheden hulpstof nodig, vaak veel minder dan 1% per stof. Er zijn tientallen verschillende soorten hulpstoffen: anti-schuim, conserveermiddel, drogers (siccatieven), vloeiverbeteraars, bevochtigers, anti-schroeimiddel, verdikkers,
zuurgraad-(pH-)regelaars et cetera.